III RC 94/23 - wyrok z uzasadnieniem Sąd Rejonowy w Toruniu z 2025-03-06
Sygn. akt III RC 94/23
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 06 marca 2025 r.
Sąd Rejonowy w Toruniu III Wydział Rodzinny i Nieletnich w składzie:
Przewodniczący Sędzia Ewa Stępień
Protokolant p.o. sekr. sąd. Karolina Bułgajewska
po rozpoznaniu w dniu 06 marca 2025r. w G.
sprawy z powództwa: małoletniego H. P. (2), reprezentowanego przez matkę H. P. (1) i H. P. (1)
przeciwko: Z. Ł.
o: ustalenie ojcostwa i związane z tym roszczenia
I. ustala, że Z. Ł., nazwisko rodowe Ł., syn O. V. i H., zd. I., urodzony (...) w G., jest ojcem małoletniego (...) P., urodzonego (...) w G., syna H. P. (1), zd. M., którego akt urodzenia sporządzony został przed Kierownikiem Urzędu Stanu Cywilnego w G. i zarejestrowany pod numerem (...)
II. nadaje małoletniemu H. nazwisko P.-Ł.
III. zasądza od pozwanego Z. Ł. na rzecz małoletniego powoda H. P. (2), urodzonego (...) w G., alimenty:
a) za okres od 01 lutego 2023r. do 31 sierpnia 2024r. w kwocie po 500,- zł (pięćset złotych) miesięcznie, płatne w łącznej kwocie 9.500,-zł (dziewięć tysięcy pięćset złotych) do rąk matki małoletniego H. P. (1) w terminie 6 miesięcy od uprawomocnienia się wyroku,
b) poczynając od dnia 01 września 2024r. w kwocie po 800, - zł (osiemset złotych) miesięcznie, płatnych do rąk matki małoletniego H. P. (1), do 15-tego dnia każdego miesiąca z góry, z ustawowymi odsetkami za opóźnienie, w razie opóźnienia w płatności każdej z rat,
IV. pozbawia Z. Ł. ur. (...) w G., władzy rodzicielskiej nad jego małoletnim synem H. P. (2) ur. (...) w G.
V. nie orzeka o kontaktach małoletniego H. P. (5) z ojcem Z. Ł. na zgodny wniosek stron
VI. zasądza od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Toruniu, na rzecz Kancelarii Radcy Prawnego r.p.r. T. D. kwotę 960,- zł (dziewięćset sześćdziesiąt złotych) plus należna stawka podatku VAT tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej powódce z urzędu
VII. zasądza od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Toruniu, na rzecz Kancelarii Radcy Prawnego r.p.r. D. T. kwotę 480,- zł (czterysta osiemdziesiąt złotych) plus należna stawka podatku VAT tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej pozwanemu z urzędu oraz kwotę 29,20 zł (dwadzieścia dziewięć złotych dwadzieścia groszy) tytułem zwrotu wydatków poniesionych w związku z udzieleniem pomocy prawnej z urzędu pozwanemu
VIII. nie obciąża pozwanego obowiązkiem uiszczenia opłaty sądowej, od obowiązku uiszczenia której zwolniona była strona powodowa
IX. nie obciąża pozwanego kosztami procesu poniesionymi przez stronę powodową
X. nie obciąża strony powodowej kosztami procesu poniesionymi przez pozwanego
XI. wyrokowi w pkt. III (w zakresie alimentów) nadaje rygor natychmiastowej wykonalności.
Ewa Stępień
UZASADNIENIE
Wyroku Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 6 marca 2025 r.
– co do całości rozstrzygnięć.
H. P. (1) w imieniu własnym i reprezentując swojego małoletniego syna H. P. (2) w dniu 30 stycznia 2023 r. złożyła w Sądzie Rejonowym w Toruniu przeciwko Z. Ł. pozew, w którym wnosiła o ustalenie, że pozwany Z. Ł. jest ojcem małoletniego H., a także o pozostawienie małoletniemu nazwiska matki, pozbawienie pozwanego władzy rodzicielskiej nad małoletnim, ustalenie kontaktów pozwanego z małoletnim oraz o zobowiązanie pozwanego do płacenia na rzecz powoda alimentów w wysokości po 2.000 zł miesięcznie, płatnych do dnia 10-tego każdego miesiąca do rąk matki małoletniego, wraz z odsetkami ustawowymi liczonymi za każdy dzień opóźnienia w płatności.
W uzasadnieniu pozwu matka powoda wskazała, że tworzyła związek z pozwanym od marca 2020 r. do czerwca 2021 r. Od czerwca 2020r. do czerwca 2021r. zamieszkiwali wspólnie i prowadzili wspólne gospodarstwo domowe w miejscu zamieszkania powódki. Powódka wskazał, że początkowo pozwany nie miał wątpliwości, że dziecko jest jego i była ona przekonana, że uzna dziecko przed Kierownikiem Urzędu Stanu Cywilnego, jednak po narodzinach dziecka nastawienie jego uległo zmianie. Ze względu na zmianę stanowiska pozwanego, matka małoletniego w urzędzie stanu cywilnego podała imię M. jako imię ojca dziecka. Powódka wskazała, że pozwany od wielu lat zmaga się z problemem alkoholowym. Matka nie może polegać na pozwanym i nie ma do niego zaufania. Ma też obawy, że nie potrafi on zapewnić małoletniemu synowi poczucia bezpieczeństwa, czy zatroszczyć się o niego, co jej zdaniem uzasadnia pozbawienie go władzy rodzicielskiej. Powódka podała także, że małoletni powód od urodzenia posługuje się nazwiskiem matki, które powinien nosić dalej. Matka powoda oszacowała zakres usprawiedliwionych potrzeb syna na kwotę ok. 4000,-zł i wskazała, że połowę powinien ponosić ojciec dziecka. Wydatki małoletniego według jego matki to: pampersy 400 zł, środki czystości 100 zł, leki, szczepienia, witaminy 200 zł, odzież 400 zł, połowa kosztów utrzymania domu 410 zł, telefon i internet 170 zł, paliwo 200 zł, wycieczki, rozrywka 200 zł, wydatki na drobne remonty 50 zł, żywność 1000 zł, mleko modyfikowane 272 zł. Wskazano także, że według wiedzy matki powoda, pozwany pracuje jako (...), a po pracy zajmuje się czynnościami (...) w tej samej firmie. Gdy rodzice zamieszkiwali razem dochody pozwanego wynosiły ok. 7.000 zł. Jednocześnie matka powoda podała, że nie jest w stanie sama utrzymać siebie i małoletniego powoda - jest osobą bezrobotną, finansowo pomaga jej matka.
Na wniosek matki małoletniego H. P. (1), postanowieniem z dnia 01 lutego 2023 r. Sąd ustanowił dla niej pełnomocnika z urzędu.
W dniu 25 kwietnia 2023 r. wyznaczona z urzędu pełnomocnik powódki złożyła wniosek o udzielenie zabezpieczenia powództwa w zakresie alimentów, poprzez zasądzenie od pozwanego kwoty po 1500 zł miesięcznie płatnych do rąk matki dziecka.
Postanowieniem z dnia 25 kwietnia 2023 r. Sąd oddalił wniosek strony powodowej o udzielenie zabezpieczenia na czas trwania postępowania.
W dniu 27 września 2023 r. pozwany Z. Ł. złożył odpowiedź na pozew, w której wniósł o oddalenie powództwa.
W uzasadnieniu wskazał, że nie wie czy jest ojcem dziecka, z uwagi na to, że matka powoda prowadziła rozwiązły tryb życia. Miała też wierzyć m.in. w karty tarota i od tego uzależniać swoje decyzje. Pozwany podał, że w październiku 2021 r. w sprawie o sygn. PR Pc 158.2021 prowadzonej przez Prokuraturę Rejonową Toruń-Wschód w Toruniu matka powoda miała zaprzeczyć ojcostwo byłego męża i oznajmić, że ojcem dziecka jest niejaki M.. Pozwany określił, że skierowane powództwo jest umotywowane jedynie chęcią zdobycia pieniędzy, nie jest jednak podyktowane dobrem małoletniego. Potwierdził, że zasadnym jest przeprowadzenie badań genetycznych celem potwierdzenia czy wykluczenia ojcostwa.
Postanowieniem z dnia 12 października 2023 r. Sąd na wniosek pozwanego ustanowił dla niego pełnomocnika z urzędu.
Na rozprawie w dniu 01 lutego 2024 r. Sąd wydał postanowienie w przedmiocie dopuszczenia dowodu z badań kodu genetycznego DNA i opinii UMK w Toruniu - Katedry Medycyny Sądowej na okoliczność prawdopodobieństwa ojcostwa Z. Ł. odnośnie do małoletniego H..
Pozwany pismem z dnia 31 lipca 2024 r. sprzeciwił się uznaniu jego ojcostwa względem małoletniego H. P. (2) i jednocześnie odmówił udziału w badaniach DNA.
Pismem z dnia 24 października 2024 r. do sprawy zgłosił swój udział pełnomocnik pozwanego z wyboru.
Wobec powyższego Sąd na rozprawie w dniu 10 grudnia 2024 r. cofnął ustanowienie dla pozwanego pełnomocnika z urzędu.
Na rozprawie w dniu 06 marca 2025 r. strona powodowa podtrzymała stanowisko przedstawione w pozwie. Pozwany podtrzymał stanowisko o oddaleniu powództwa w całości i sprzeciw wobec przeprowadzenia badań genetycznych.
Sąd ustalił, co następuje:
H. P. (1) od 23 grudnia 2002r. do 05 stycznia 2019r. była żoną M. P.. Małżeństwo H. i M. P. zostało rozwiązane przez rozwód wyrokiem Sądu Rejonowego w D., w Niemczech, z dnia 20 listopada 2018r., prawomocnym w dniu 05 stycznia 2019r.
Po rozwodzie H. P. (1) przyjechała do Polski, gdzie zamieszkała w domu swojej matki D. Ł., w N..
/ dowód: akt małżeństwa – k. 3 akt PR Pc 158.2021
Wyrok rozwodowy – k. 51-53/
Z. Ł. pozostawał w związku małżeńskim z Ł. Ł.. Z tego związku małżeńskiego pochodzi małoletnia jeszcze córka małżonków, N. Ł..
Relacje Z. Ł. z żoną nie układały się dobrze, co skutkowało tym, że od 19 kwietnia 2018r. do 30 kwietnia 2020. wynajmował on mieszkanie w L., przy ul. (...). Następnie w dniu 25 kwietnia 2020r. podpisał umowę najmu na czas do 30 kwietnia 2021r. w L., przy ul. (...).
/okoliczności bezsporne, dowód – notatka z oględzin akt X C 2156/20 Sądu Okręgowego w Bydgoszczy – k. 390 (umowy ujawnione na rozprawie w dniu 06 marca 2025r./
H. P. (1) i Z. Ł. poznali się na portalu internetowym, kiedy H. P. (1) była już po rozwodzie, zaś Z. Ł. pozostawał jeszcze w związku małżeńskim.
Z okazji Dnia Kobiet, w marcu 2020r. Z. Ł. przysłał H. P. (4) kwiaty, co skutkowało zintensyfikowaniem ich relacji. Krótko potem para podjęła współżycie seksualne. Od czerwca 2020r. Z. Ł. pomieszkiwał w N. z H. P. (1), od sierpnia 2020r. praktycznie tam zamieszkał. Z. Ł. i H. P. (1) regularnie współżyli, nie stosowali środków antykoncepcyjnych. H. P. (1) miała już wówczas 45 lat, jednak zarówno ona jak i Z. Ł. dopuszczali możliwość, że skutkiem ich współżycia może być ciąża i ustalili, że jeśli tak się zdarzy to będą cieszyć się wspólnym dzieckiem.
Kiedy H. P. (1) zorientowała się, ze jest w ciąży i poinformowała o tym Z. Ł.. Mężczyzna ucieszył się z tej wiadomości. H. P. (1) zrobiła badania. Po badaniach usg w grudniu 2020r. jej matka D. Ł. przypadkiem zauważyła wyniki badań i córka powiedziała je o ciąży.
H. P. (3) deklaruje, że będąc w związku z Z. Ł. nie współżyła z żadnym innym mężczyzną.
/dowód: zeznania H. P. (1) – k. 226v-227v
Zeznania Z. Ł. – k. 227v-228
Zeznania D. Ł. – k. 225v-226v
Karta ciąży – k. 233-235/
Tymczasem H. P. (1) ujawniła, że Z. Ł. dalej pozostaje w związku małżeńskim, choć wcześniej była przekonana, że tak jak ona, jest on już po rozwodzie.
W związku z zamiarem stworzenia rodziny z H. P. (4) i wspólnego wychowania przez nich wspólnego dziecka, Z. Ł. podjął decyzję o złożeniu pozwu o rozwód i w dniu 02 grudnia 2020r. złożył do Sądu Okręgowego w Bydgoszczy pozew o rozwód przeciwko Ł. Ł.. W uzasadnieniu swojego pozwu Z. Ł. wskazał, że układa sobie życie z partnerką, z którą spodziewają się dziecka. Do pozwu Z. Ł. dołączył wynik badania usg i kartę ciąży, z zamazanymi danymi kobiety, z informacją o planowanym terminie porodu 24 maja 2021r.
/okoliczności bezsporne, notatka z oględzin akt X C 2156/20 Sądu Okręgowego w Bydgoszczy – k. 386
Kopia pisma procesowego -k. 373-378/
W dniu 30 maja 2021r. w szpitalu w G. na świat przyszedł małoletni H. P. (2). Akt urodzenia tego dziecka Urząd Stanu Cywilnego w Toruniu sporządził z urzędu, bowiem matka dziecka nie dokonała zgłoszenia. Ponieważ H. P. (1) nie ujawniła wcześniej w aktach stanu cywilnego swojego rozwodu z M. P., zgodnie z przepisami polskiego prawa, jako ojciec dziecka wpisany został M. P..
/dowód: akt urodzenia dziecka – k. 9
Karta informacyjna – k. 236-237, 238-240
Dokumentacja USC – k. 305-318/
H. P. (1) wraz z nowonarodzonym synem zamieszkali w domu H. P. (1) w N.. Wraz z rodziną zamieszkiwał Z. Ł.. Po narodzinach dziecka jednak relacje między rodzicami pogorszyły się. Na początku czerwca 2021r., doszło do awantury, która skutkowała interwencją Policji w związku z nietrzeźwością Z. Ł..
/dowód: zeznania H. P. (1) – k. 226v-227v
Zeznania Z. Ł. – k. 227v-228
Zeznania D. Ł. – k. 225v-226v/
W dniu 19 lipca 2021r. H. P. (1) wystąpiła do Prokuratury o wystąpienie z pozwem o zaprzeczenie ojcostwa M. P. wobec małoletniego H. P. (2). Prokurator ustalił, że w okresie poczęcia małoletniego H. małżonkowie P. byli już po rozwodzie ponad 300 dni, a zatem nie ma konieczności występowania z powództwem o zaprzeczenie ojcostwa, lecz konieczne jest sprostowanie treści aktu urodzenia dziecka.
W dniu 04 października 2021r. Prokurator Prokuratury Rejonowej Toruń-Wschód wystąpił do Urzędu Stanu Cywilnego w Toruniu z wnioskiem o sprostowanie aktu urodzenia dziecka w drodze postępowania administracyjnego.
W toku postępowania administracyjnego, w dniu 22 października 2021r. H. P. (1) złożyła pisemne oświadczenie, w którym wskazała, że nie jest pewna, czy Z. Ł. jest ojcem jej dziecka i wnosiła o wpisanie imienia (...) jako imienia ojca dziecka.
W dniu 26 października 2021r. Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego sprostował akt urodzenia małoletniego (...) P., zamiast M. P., wpisując imię ojca dziecka wskazane przez matkę dziecka (...).
/dowód: dokumenty z akt sprawy PR Pc 158.2021
Dokumentacja USC – k. 305-318/
H. P. (1) po urodzeniu syna nie pracowała zawodowo. Od 04 października 2021r. została zarejestrowana jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku.
/dowód: decyzja – k. 76/
W pierwszej połowie 2022r. – podczas badań w Opiniodawczym Zespole Sądowych Specjalistów w Sądzie Okręgowym w Bydgoszczy, w trakcie sprawy rozwodowej, Z. Ł. wskazywał, ze w okresie 2020/2021r. był w związku z H. P. (1), która w dniu 30 (...). urodziła syna, lecz Z. Ł. tego dziecka nie uznał, bo toczy się postępowanie dotyczące ojcostwa dziecka. Z. Ł. miał tu na uwadze sprawę w Prokuraturze i Urzędzie Stanu Cywilnego. Takich samych informacji Z. Ł. udzielił podczas przesłuchania na rozprawie w sprawie o jego rozwód, w sierpniu 2022r.
Wyrokiem z dnia 07 września 2022r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy orzekł rozwód Z. Ł. z Ł. Ł.. W wyroku tym, sąd zasądził od Z. Ł. na rzecz małoletniej córki N. alimenty w wysokości po 700,- zł miesięcznie.
/okoliczności bezsporne, notatka z oględzin akt X C 2156/20 Sądu Okręgowego w Bydgoszczy – k. 386/
W drugiej połowie 2022r. Z. Ł. zabiegał o spotkanie z H. P. (1) i - jak wskazywał w listach - „ze swoim synem H.”.
W tym też czasie Z. Ł. przekazywał różne kwoty pieniędzy na potrzeby syna.
/dowód: listy – k. 11-12
Potwierdzenia przelewu – k. 13-15, 77-81/
Potem, pod koniec 2022r. sytuacja zmieniła się i strony się skonfliktowały. H. P. (1) i Z. Ł. obrażali się wzajemnie wulgarnymi wyzwiskami i nie szczędzili sobie złośliwych komentarzy. H. P. (1) pisała do Z. Ł., że nie jest ojcem i znajdzie faceta który wpisze „H. na siebie”. Z. Ł. w wiadomościach tekstowych wulgarnie wyzywał H. P. (1) i wskazywał że „to M. L.”.
W grudniu 2022r. Z. Ł. zlecił badanie genetyczne dziecięcego smoczka. Nie złożył jednak do akt wyników tych badań.
/ dowód: wiadomości – k. 10, 16, 342-371
Maile – k. 137-144
Zlecenie – k. 150/
Postawa Z. Ł. skutkowała złożeniem w dniu 30 stycznia 2023r. przez H. P. (4) przeciwko niemu pozwu o ustalenie jego ojcostwa względem małoletniego (...) P..
/okoliczność bezsporna/
Od lutego 2023r. H. P. (1) podjęła praktyczną naukę zawodu (...) w Studium (...) w G..
/dowód: zaświadczenie – k. 75/
W dniu (...) Z. Ł. uległ wypadkowi, na skutek którego doznał (...). W okresie od 4 maja do 19 maja 2023r. przebywał w szpitalu. Do lipca 2023r. pozwany miał zabiegi fizjoterapeutyczne, potem korzystał z rehabilitacji.
/dowód: karta leczenia szpitalnego -k. 95
Zaświadczenie o zabiegach – k. 115, 146
Skierowanie – k. 119, 147-148, 149/
Postanowieniem z dnia 01 lutego 2024r. Sąd dopuścił dowód z badań kodu genetycznego DNA i opinii biegłych, w celu potwierdzenia lub wykluczenia ojcostwa Z. Ł. względem małoletniego H. (2).
Z. Ł. odwołał pierwszy termin badania wyznaczony na dzień 06 maja 2024r. Na drugi termin – 03 czerwca 2024r., stawiła się H. P. (1) z małoletnim synem, lecz Z. Ł. nie stawił się. Podobnie na kolejny termin badania – 08 lipca 2024r. stawiła się H. P. (1) z małoletnim synem, lecz Z. Ł. nie stawił się.
W piśmie procesowym z dnia 02 sierpnia 2024r. Z. Ł. odmówił udziału w badaniach genetycznych.
/okoliczności bezsporne/ dowód: postanowienie, pisma biegłych, pismo procesowe – k. 173, 180, 182,183, 189/
H. P. (6) ma obecnie 3 lata i 10 miesięcy. Chłopiec do około 15 miesiąca życia według jego bliskich rozwijał się prawidłowo, siadał, zaczął chodzić ok. 15 miesiąca życia, był kontaktowy, uczył się mówić i wypowiadał pojedyncze słowa. Potem stan jego zdrowia pogorszył się i chłopiec utracił nawet umiejętności dotąd zdobyte. Obecne nie mówi, nie reaguje na swoje imię, nie nawiązuje kontaktu wzrokowego, nie podziela uwagi. Orzeczeniem z dnia 17 lipca 2024r. Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności uznał małoletniego H. P. (8) za osobę niepełnosprawną z przyczyny oznaczonej symbolem (...). Symbol ten oznacza całościowe zaburzenia rozwojowe, powstałe przed 16 rokiem życia, z utrwalonymi zaburzeniami interakcji społecznych lub komunikacji werbalnej oraz stereotypami zachowań, zainteresowań i aktywności.
Z opinii Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej z dnia 12 maja 2024r. wynika, że opiniujący zdiagnozowali u małoletniego H. autyzm dziecięcy.
Zgodnie z zaleceniami specjalistów konieczne jest odbywanie przez małoletniego terapii behawioralnej, uczęszczanie na zajęcia z logopedą, zajęcia sensoryczne, zajęcia rewalidacyjne, zajęcia korekcyjno-kompensacyjne, czy wykonanie badań włosa na obecność metali ciężkich w organizmie, a także odbywanie wyjazdów do sanatorium terapeutycznego. Od września 2024r. H. P. (6) uczęszcza do Punktu Przedszkolnego (...). Koszty obiadów w przedszkolu wynoszą 15,-zł dziennie, od 200 do 300,- zł miesięcznie.
Chłopiec nie bierze leków na stałe, ale na witaminy i suplementy jego matka deklaruje wydatek ok. 100-150,-zł miesięcznie.
H. P. (2) w dalszym ciągu używa pampersów, których koszty miesięczne wynoszą od 300 do 500,-zł, plus dodatkowe środki czystości i higieny osobistej ok. 100,-zł.
Matka małoletniego deklaruje, że na jego wyżywienie wydaje ok. 1700,- zł miesięcznie (mleko, jedzenie do przedszkola, jedzenie w przedszkolu, artykuły spożywcze).
Na odzież i obuwie dla małoletniego H. P. (1) przeznacza kwotę ok. 200,-zł miesięcznie.
Na utrzymanie małoletniego jego matka otrzymuje świadczenie wychowawcze 800+.
/dowód: zeznania H. P. (1) – k. 283v-284v
Zeznania D. Ł. – k. 225v-226v
Orzeczenie o niepełnosprawności – k. 194-195
Diagnoza – k. 209-213
Opinia PPP – k. 214-216
Zaświadczenie z przedszkola – k. 208/
Matka powoda, H. P. (1), ma obecnie (...). Dalej zamieszkuje w domu należącym do jej matki D. Ł. w N.. Zamieszkuje tam tylko z synem H.. Opłaty za prąd wynoszą od 200,- zł latem do 2000,-zł zimą, wywóz śmieci ok. 70,-zł, woda i kanalizacja ok. 120,-zł za dwie osoby, telewizja z internetem 200,- zł podatek – 350,-zł rocznie.
Od 01 lipca 2024r. do 31 lipca 2029r., w związku z niepełnosprawnością małoletniego H., H. P. (1) jest uprawniona do świadczenia pielęgnacyjnego w kwocie 2.988,-zł miesięcznie. W tym okresie jest tez uprawniona do zasiłku pielęgnacyjnego w kwocie po 215,-zł miesięcznie.
Od 15 lipca 2024r. H. P. (1) pracuje na podstawie umowy zlecenia dla grupy (...). Sp. z o.o. w N., dla której wykonuje czynności (...), na terenie G., za wynagrodzeniem brutto 29,-zł za godzinę. Średnio miesięcznie H. P. (3) z tego tytułu osiąga dochód w wysokości 2.500,-zł.
Na zakupu spożywcze H. P. (3) deklaruje wydatki ok. 500-700,- zł tygodniowo. Na leki dla siebie wydaje ok. 20,- zł miesięcznie. Na swoje utrzymanie (odzież, obuwie, środki czystości, środki higieny osobistej) H. P. (1) deklaruje wydatki w kwocie ok. 400-500,-zł miesięcznie.
/ dowód: zeznania H. P. (1) – k. 283v-284v
Decyzja UG – k. 217-215, 219
Umowa zlecenie – k. 220-223/
Pozwany Z. Ł. ma obecnie (...). Mieszka w G., wynajmuje pokój, za kwotę ok. 600 zł. Za energię płaci 25 zł miesięcznie, za telefon 25 zł miesięcznie. Ma zobowiązania finansowe –kredyt konsumpcyjny – w kwocie ok. 1500 zł miesięcznie. Obecnie pozwany nie płaci regularnie rat.
W okresie od maja do czerwca 2024r. Z. Ł. zatrudniony był na okres próbny za wynagrodzeniem w wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w spółce (...) w G..
Aktualnie – od sierpnia 2024r. Z. Ł. deklaruje, że utrzymuje się z pracy na umowę zlecenie – jest (...)– deklaruje dochody w wysokości 300 zł brutto. Pracuje ok. 20 godzin miesięcznie.
Pozwany twierdzi, że ma ograniczoną zdolność do wykonywania pracy, z uwagi na problemy (...)po wypadku. Aktualnie nie posiada jednak orzeczenia o niezdolności do pracy, ani żadnych świadczeń z tytułu niezdolności do pracy.
Pozwany deklaruje, że w utrzymaniu pomagają mu znajomi lub rodzina.
Wcześniej w latach 2010-2020 Z. Ł. pracował w L. na stanowisku kierowniczym. Ten stosunek pracy zakończył się z winy pracodawcy, na skutek mobbingu.
Na utrzymaniu pozwanego pozostaje w dalszym ciągu jego (...) córka, z małżeństwa z Ł. Ł.. Aktualnie na jej utrzymanie pozwany płaci nieregularnie kwotę po 450,- zł miesięcznie, zamiast zasądzonych przez sąd 700,-zł miesięcznie.
/dowód: odpis zupełny aktu urodzenia Z. Ł. - k. 275
Zaświadczenie o dochodach – k. 224
Zeznania Z. Ł. – k. 227v-228
Zaświadczenie – k. 322
umowa wynajmu lokalu mieszkalnego przez pozwanego - k. 329-330,
umowa o pracę pozwanego - k. 331,
umowa zlecenia pozwanego - k. 332-333, 334-335,
umowa użyczenia samochodu przez pozwanego - k. 336-337/
Sąd zważył, co następuje:
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o dowody z dokumentów przedłożonych przez strony do akt sprawy, dokumentów z Urzędu Stanu Cywilnego w Toruniu, dokumentów z akt sprawy Prokuratury Rejonowej Toruń-Wschód w Toruniu (PR Pc 158.2021), jak też ujawnienia dokumentów wymienionych w notatkach z akt sprawy X C 2156/20 Sądu Okręgowego w Bydgoszczy, ponadto zeznań świadka D. Ł., oraz zeznań matki powoda H. P. (1) i pozwanego Z. Ł..
Sąd uznał za wiarygodne dowody z dokumentów zgromadzone w toku procesu w postaci dokumentów przedłożonych przez strony do akt sprawy, dokumentów z Urzędu Stanu Cywilnego w Toruniu, dokumentów z akt sprawy Prokuratury Rejonowej Toruń-Wschód w Toruniu (PR Pc 158.2021), jak też ujawnienia dokumentów wymienionych w notatkach z akt sprawy X C 2156/20 Sądu Okręgowego w Bydgoszczy, bowiem żadna ze stron nie kwestionowała ich autentyczności ani prawdziwości zawartych w nich informacji, a nadto korespondowały one z pozostałym materiałem zgromadzonym w sprawie.
Stosownie do treści art. 230 kpc uznano za bezsporne okoliczności faktyczne zawarte pozwie i innych pismach procesowych, którym strona przeciwna nie zaprzeczyła, gdyż nie budziły wątpliwości co do zgodności z prawdziwym stanem rzeczy i znalazły, w odpowiednim zakresie, potwierdzenie w pozostałym materiale procesowym zgromadzonym w sprawie.
Sąd dał wiarę zeznaniom świadka D. Ł. na okoliczność jej wiedzy o sytuacji życiowej córki i wnuka, bowiem w przeważającej części zeznania świadka potwierdzone były dokumentami, lub zgodnymi w tej części zeznaniami powódki i pozwanego, zaś wiedza świadka o ojcostwie pozwanego względem małoletniego powoda pochodziła od matki dziecka.
Sąd uznał za wiarygodne zeznania H. P. (1) na okoliczność ojcostwa jej małoletniego syna H. P. (5), bowiem pozwany potwierdził, że w okresie koncepcyjnym współżył z powódką. Ponadto w swoim procesie rozwodowym przed Sądem Okręgowym powoływał się na związek z H. P. (1) i ojcostwo jej syna. Obraźliwe, wulgarne i złośliwe komentarze jakimi nawzajem raczyli się powódka z pozwanym, w pewnym sensie pozwalają na zrozumienie tego, że powódka okresowo kwestionowała ojcostwo pozwanego względem jej dziecka.
Sąd dał wiarę zeznaniom H. P. (4) na okoliczność jej sytuacji, rodzinnej, życiowej, mieszkaniowej i zawodowej, jak też stanu zdrowia i wychowania małoletniego powoda, co zostało udokumentowane stosowanymi dokumentami złożonymi do akt sprawy. Co do zasady sąd uznał za wiarygodne zeznania powódki odnośnie jej wydatków, choć sąd oceniał jej deklaracje przez pryzmat racjonalności.
Za wiarygodne sąd uznał także zeznania Z. Ł. na okoliczność jego aktualnych warunków zamieszkania, zatrudnienia i stanu zdrowia, oraz jego wydatków, co w znacznej części potwierdzone zostało dokumentami złożonymi do akt sprawy, jak też nie było kwestionowane przez stronę powodową.
H. P. (3) była gotowa poddać się badaniom genetycznym i wyraziła zgodę na badanie genetyczne syna, w tym celu dwukrotnie z chorym dzieckiem pojechała do badania do biegłych, co także zdaniem sądu świadczy o wiarygodności jej oświadczenia.
Z. Ł. pomimo początkowej deklaracji udziału w badaniach genetycznych, nie stawiał się na 3 wyznaczone termin badań, potem zaś jednoznacznie deklarował, że na badanie genetyczne nie stawi się.
Pomimo zlecenia prywatnych badań genetycznym w laboratorium w grudniu 2022r., za które Z. Ł. zapłacił kwotę 267,-zł, nie złożył on do akt sprawy wyników tych badań, nie wskazał nawet czy badania te zakończył się wynikiem, czy też próbki okazały się nienadające do badań.
Dlatego Sąd ocenił, ze niepoddanie się przez Z. Ł. badaniom genetycznym, które jednoznacznie wykluczyłoby jego ojcostwo względem powoda, albo w 99,9 % potwierdziłoby jego ojcostwo względem powoda, pozwala na wnioskowanie, że Z. Ł. nie podał się badaniu, obawiając się, ze jego wynik, będzie dla niego niekorzystny i potwierdzi jego ojcostwo.
W tym miejscu wskazać należy, że istotne z punktu widzenia niniejszego postępowania dokumenty z akt sprawy X C 2156/20 Sądu Okręgowego w Bydgoszczy zostały stronom ujawnione na rozprawie w dniu 06 marca 2025r. i odnotowane w notatkach urzędowych, sporządzonych przez i po rozprawie, bowiem istniała konieczność niezwłocznego zwrócenia tych akt do Sądu Apelacyjnego w Gdańsku. Z punktu widzenia procesu w niniejszej sprawie istotne było powoływanie się w toku sprawy rozwodowej przez pozwanego na związek z H. P. (1) i ojcostwo względem małoletniego H., jak też wyrok rozwodowy, z którego wynika nieprawomocny obowiązek alimentacyjny względem małoletniej córki pozwanego – N.. Na wniosek stron ujawniono i odnotowano także umowy najmu pozwanego mieszkań w L., złożone do akt sprawy o rozwód, informacje z tych umów zostały dla celów uzasadnienia odnotowane w notatce sporządzonej przed zwrotem akt do Sądu Apelacyjnego w Gdańsku.
Ustalenie ojcostwa .
H. P. (1) wnosiła o ustalenie, że Z. Ł. jest ojcem jej małoletniego syna H. (2).
W myśl art. 84 k.r.o. sądowego ustalenia ojcostwa może żądać dziecko, jego matka albo domniemany ojciec.
Art. 85 § 1 k.r.o. stanowi zaś, że jeżeli nie zachodzi domniemanie pochodzenia dziecka z małżeństwa a nie doszło do dobrowolnego uznania ojcostwa, to domniemywa się, że ojcem dziecka jest ten, kto obcował z jego matką nie dawniej niż w trzechsetnym, a nie później niż w sto osiemdziesiątym pierwszym dniu przed urodzeniem się dziecka. Okoliczność, że matka w tym okresie obcowała także z innym mężczyzną, może być podstawą do obalenia domniemania tylko wtedy, gdy z okoliczności wynika, że ojcostwo innego mężczyzny jest bardziej prawdopodobne.
Małoletni H. P. (2) urodził się w dniu (...)., zanim jego matka H. P. (3) udokumentowała w Urzędzie Stanu Cywilnego swój rozwód z M. P., dlatego M. P. został wpisany jako ojciec małoletniego, pomimo że nie zachodziło już domniemanie pochodzenia dziecka od niego.
W dniu 26 października 2021r. na wniosek Prokuratora Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego sprostował akt urodzenia małoletniego H. zgodnie z wnioskiem prokuratora oraz oświadczeniem matki małoletniego.
Ponieważ do tego czasu H. P. (1) i Z. Ł. skonfliktowali się, Z. Ł. odmówił uznania dziecka, zaś H. P. (1) oświadczyła, że nie jest pewna jego ojcostwa i jako imię ojca dziecka wskazała imię (...).
Ze względu na trwający w dalszym ciągu konflikt między stronami, w dniu 30 stycznia 2023r. H. P. (1) działając w interesie swojego syna wystąpiła o sądowe ustalenie ojcostwa małoletniego H. (2).
W odpowiedzi na pozew Z. Ł. wskazał, ze uzasadnione jest w sprawie przeprowadzenie badań genetycznych dziecka, w celu potwierdzenia ojcostwa.
H. P. (1) wyraziła zgodę na badanie genetyczne swoje i syna, wraz z dzieckiem stawiła się dwukrotnie celem przeprowadzenia badań.
Do przeprowadzenia badań jednak nie doszło, bowiem Z. Ł. nie stawił się na badania i odmówił poddaniu się tym badaniom.
Pomimo tego, w ocenie Sądu postępowanie dowodowe dowiodło, że Z. Ł. jest ojcem małoletniego (...) P..
W sprawie nie ulegało wątpliwości, że od około marca/kwietnia 2020r. Z. Ł. i H. P. (1) tworzyli nieformalny związek, w czasie którego regularnie współżyli, nie stosując środków antykoncepcyjnych. Oboje zdawali sobie sprawę, że mogą począć dziecko i akceptowali to.
H. P. (1) złożyła jednoznaczne oświadczenie, że w okresie związku z Z. Ł. nie współżyła z żadnym innym mężczyzną. Z. Ł. kwestionował to oświadczenie, jednak nie przedstawił żadnych dowodów, ani nawet nie uprawdopodobnił, żeby w okresie związku z nim H. P. (1) współżyła z mężczyzną imieniem M. (według H. P. (1) nie zna takiego mężczyny, tylko imię podobało się jej dlatego podała w USC), albo z mężczyzną imieniem N. (według H. N. był mężczyzną z jej przeszłości jak była żona, kobietą z przeszłości Z. Ł.).
Kiedy H. P. (1) ujawniła Z. Ł., że jest w ciąży, mężczyzna ucieszył się, chciał zostać ponownie ojcem. Z tego powodu, że chciał stworzyć rodzinę z H. P. (1) i dzieckiem złożył pozew o rozwód z żoną, Ł. Ł., w którym to pozwie powoływał się na związek z H. P. (1) i swoje ojcostwo względem jej dziecka. Także potem Z. Ł., wielokrotnie do grudnia 2022r. nazywał małoletniego H. swoim synem, jak też przekazywał pieniądze na zaspokojenie jego potrzeb.
Te okoliczności zdaniem Sądu pozwalały na ustalenie, że Z. Ł., nazwisko rodowe Ł., syn O. V. i H., zd. I., urodzony (...) w G., jest ojcem małoletniego H. (2), urodzonego (...) w G., syna H. P. (1), zd. M., którego akt urodzenia sporządzony został przed Kierownikiem Urzędu Stanu Cywilnego w G. i zarejestrowany pod numerem (...), o czym sąd orzekł w pkt. I wyroku.
Nazwisko dziecka.
W pozwie H. P. (1) wnosiła o pozostawienie małoletniemu synowi nazwiska matki P. i nie nadawanie mu nazwiska ojca, Ł..
Zgodnie z art. 89 § 1 i 2 k.r.o. dziecko nosi nazwisko wskazane zgodnie przez rodziców, rodzice mogą wskazać nazwisko jednego z nich, albo nazwisko utworzone z nazwiska matki i dołączonego do niego nazwiska ojca. W razie braku zgodnych oświadczeń rodziców dziecka, nosi ono nazwisko utworzone z nazwiska matki i dołączonego do niego nazwiska ojca. W razie sądowego ustalenia ojcostwa sąd nadaje dziecku nazwisko w wyroku ustalającym ojcostwo.
Z. Ł. wnosił o oddalenie powództwa o ustalenie jego ojcostwa względem małoletniego H. P. (2) i nie złożył zgodnego z matką dziecka oświadczenia odnośnie nazwiska dziecka. Dlatego Sąd uznał, ze brak jest zgodnych oświadczeń rodziców odnośnie nazwiska dziecka i w pkt. II wyroku nadał małoletniemu H. nazwisko P.-Ł..
Roszczenia alimentacyjne.
Matka małoletniego powoda wnosiła o zasądzenie od pozwanego alimentów na rzecz syna w kwocie po 2000,- zł miesięcznie.
Podstawą prawną tego żądania pozwu był przepis art. 133 i 135 k.r.o.
Zgodnie z art. 133 § 1 kro rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania, także wtedy, gdy nie znajduje się w niedostatku. W myśl § 1 art. 135 kro zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego.
Rodzice, w zależności od swych możliwości, są obowiązani zapewnić dziecku środki do zaspokojenia zarówno jego potrzeb fizycznych (wyżywienia, mieszkania, odzieży, higieny osobistej, leczenia w razie choroby), jak i duchowych (kulturalnych), także środki wychowania (kształcenia ogólnego, zawodowego) według zdolności, dostarczania rozrywek i wypoczynku. Przy ocenie, które z potrzeb uprawnionego powinny być uznane za potrzeby usprawiedliwione, należy z jednej strony brać pod uwagę możliwości zobowiązanego, z drugiej zaś zakres i rodzaj potrzeb. Będzie to mieć wpływ na rozstrzygnięcie, w jakiej mierze możliwości zarobkowe i majątkowe zobowiązanego będą wzięte pod uwagę przy oznaczaniu zakresu obowiązku alimentacyjnego. Zawsze jednak każde dziecko musi mieć zapewnione podstawowe warunki egzystencji w postaci wyżywienia zapewniającego jego prawidłowy rozwój fizyczny, stosowną do wieku odzież, środki na ochronę zdrowia, kształcenie podstawowe i zawodowe oraz na ochronę jego osoby i majątku. Wyjście poza wymienione potrzeby zależy już tylko od osobistych cech dziecka oraz od zamożności i przyjętego przez zobowiązanego modelu konsumpcji. Usprawiedliwione potrzeby dziecka winny być ocenione nie tylko na podstawie wieku, lecz również miejsca pobytu dziecka, jego środowiska, możliwości zarobkowych osób zobowiązanych do jego utrzymania oraz całego szeregu okoliczności każdego konkretnego wypadku. W szczególności pojęcia usprawiedliwionych potrzeb nie można odrywać od pojęcia zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego. Pojęcia te w praktyce pozostają we wzajemnej zależności i obie przesłanki wzajemnie na siebie rzutują, zwłaszcza przy ustalaniu przez sąd wysokości alimentów (por. wyrok SN- Izba Cywilna z 21 maja 1975r., III CRN 72/75).
W ocenie Sądu nie ulegało w sprawie wątpliwości, że małoletni powód (...) P., który w chwili wniesienia powództwa miał 20 miesięcy, zaś obecnie ma 3 lata i 10 miesięcy, zarówno w czasie wniesienia pozwu jak i obecnie, nie jest zdolny do samodzielnego utrzymania się bez pomocy finansowej rodziców. Nie ma także majątku z którego czerpałby dochody na własne utrzymanie.
Z tego powodu koszty jego utrzymania powinni ponosić jego rodzice, H. P. (1) i Z. Ł..
W ocenie Sądu na zaspokojenie usprawiedliwionych podstawowych potrzeb małoletniego H. P. (7), potrzebna jest obecnie kwota około 1600,- zł, wcześniej zaś, co czasu zapisania małoletniego do przedszkola kwota około 1000,- zł Na koszty utrzymania małoletniego składają się obecnie koszty jego wyżywienia w domu w tym mleko ok. 600,-zł, koszty jego wyżywienia w przedszkolu ok. ok. 200-300,- zł, koszty ubrania i obuwia ok. 200,- zł, koszty środków czystości, kosmetyków, w tym pieluch– ok. 400-500,- zł miesięcznie, leki, suplementy, witaminy – ok. 80-100,- zł ( w rozliczeniu rocznym), udział w kosztach utrzymania domu w zakresie zwiększonego zużycia mediów – ok. 150-200,- zł.
Do usprawiedliwionych kosztów utrzymania dziecka sąd nie zaliczył kosztów zabawek, zajęć sensorycznych, zajęć z logopedą i oszczędności na dodatkowe badania lub wyjazdy itp. bowiem matka małoletniego otrzymuje na zaspokojenie jego potrzeb świadczenie wychowawcze 800+, i zdaniem Sądu te środki może przeznaczyć a zaspokojenie tych dodatkowych potrzeb synka.
Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci celem świadczenia wychowawczego jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych. W świetle przepisu art. 135 § 3 pkt. 3 k.r.o. świadczenie wychowawcze z programu 800+ nie ma wpływu na zakres świadczeń alimentacyjnych. Przy czym w ocenie Sądu przepis ten należy interpretować w ten sposób, że świadczenie wychowawcze 800+ dla dziecka na jego wychowanie i zaspokojenie jego potrzeb, nie wpływa na zakres obowiązku alimentacyjnego żadnego z rodziców, ani ich możliwości zarobkowe i majątkowe, co oznacza, że fakt otrzymywania na dziecko 800,- zł z pomocy społecznej nie zwalnia żadnego z rodziców od swojej części uczestniczenia w kosztach utrzymania dziecka. Ponadto nie wlicza się tej kwoty do dochodów rodziny (bowiem ma ono tylko jeden cel, to jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych). A zatem wypłacanego świadczenia wychowawczego rodzicowi, pod którego opieką pozostaje dziecko nie zalicza się jako dochodu tego rodzica, mającego wpływ na jego (tego rodzica) zakres świadczenia alimentacyjnego wobec dziecka. Wskazać przy tym trzeba, że zarówno w ustawie jak i w kodeksie rodzinnym i opiekuńczym użyto tego samego pojęcia „zaspokojenie potrzeb dziecka”, a zatem zdaniem Sądu oznacza to, że ustalając obowiązek alimentacyjny Sąd nie może pominąć faktu uprawienia do otrzymywania przez rodzica na dziecko 800,- zł na potrzeby dziecka. Z powyższych względów nie ma podstaw do zignorowania i całkowitego pominięcia przez sąd faktu otrzymywania na zaspokojenie potrzeb dziecka niemałej kwoty 800,- zł, każdego miesiąca, której przeznaczeniem jest zaspokojenie potrzeb dziecka.
Analizując sytuację materialną i możliwości zarobkowe każdego z rodziców małoletniego H. Sąd uznał, że powinni oboje uczestniczyć w kosztach utrzymania syna po połowie.
Sąd miał na uwadze że H. P. (1) sama wychowuje syna i spełnia swój obowiązek alimentacyjny także w formie osobistej, jednak małoletni jest jej jedynym małoletnim dzieckiem pozostającym na jej utrzymaniu, zaś jej dochody wynoszą ok. 5.700,-zł miesięcznie (świadczenie pielęgnacyjne, zasiłek pielęgnacyjny, wynagrodzenie z umowy zlecenia) i są wyższe od aktualnych możliwości zarobkowych pozwanego, choć podkreślenia wymaga, że H. P. (1) wykorzystuje swoje możliwości zarobkowe i godzi opiekę nad dzieckiem z niepełnosprawnościami z pracą zawodową.
Z. Ł. z kolei w ocenie Sądu nie wykorzystuje swoich możliwości zarobkowych. Pozwany jest zdolny do pracy i zdaniem Sądu ma realną możliwość pracy za minimalnym krajowym wynagrodzeniem, które obecnie wynosi brutto ok. 4.600,-zł zaś netto ok. 3.500,-zł miesięcznie.
Przy takich dochodach pozwany ma możliwość płacenia alimentów na syna w kwocie po 800,- zł miesięcznie, na córkę po 700,- zł, utrzymać się samodzielnie za ok. 1500-1700,-zł miesięcznie i poczynić oszczędności, żeby w ciągu 6 miesięcy od uprawomocnienia się wyroku zapłacić alimenty zaległe za czas od wniesienia pozwu do 31 sierpnia 2024r.
Sąd ustalił bowiem, że w ciągu 2 lat toczącego się postępowania zmieniły się koszty utrzymania małoletniego H., który na etapie złożenia pozwu miał 20 miesięcy, a zatem koszty jego wyżywienia były mniejsze (ok. 450-500,-zł miesięcznie), mniejsze były także wydatki na jego odzież i obuwie (ok. 100-150,-zł), środki czystości i pieluchy (ok. 300-350,-zł miesięcznie, witaminy i suplementy – ok. 50,- zł, jak też udział w kosztach utrzymania domu ok. 100,- zł miesięcznie. Od września 2024r. kiedy małoletni zaczął uczęszczać do przedszkola powstały koszty wyżywienia w przedszkolu, zwiększyły się koszty odzieży i obuwia (w tym do przedszkola), zwiększył się koszt środków czystości i pieluch (dla większego dziecka), koszty leków w razie infekcji (większe narażenie w przedszkolu), jak też koszty udziału w wydatkach mieszkaniowych.
Z tych względów w pkt. III wyroku sąd zasądził od pozwanego Z. Ł. na rzecz małoletniego powoda H. P. (2), urodzonego (...) w G., alimenty:
a) za okres od 01 lutego 2023r. do 31 sierpnia 2024r. w kwocie po 500,- zł (pięćset złotych) miesięcznie, płatne w łącznej kwocie 9.500,-zł (dziewięć tysięcy pięćset złotych) do rąk matki małoletniego H. P. (1) w terminie 6 miesięcy od uprawomocnienia się wyroku,
b) poczynając od dnia 01 września 2024r. w kwocie po 800, - zł (osiemset złotych) miesięcznie, płatnych do rąk matki małoletniego H. P. (1), do 15-tego dnia każdego miesiąca z góry, z ustawowymi odsetkami za opóźnienie, w razie opóźnienia w płatności każdej z rat.
W ocenie Sądu alimenty są przeznaczone na zaspokojenie bieżących potrzeb dziecka, dlatego zasądzając alimenty za czas od 1 lutego 2023r. (pierwszego pełnego miesiąca od złożenia pozwu złożonego w dniu 30 stycznia 2023r.) do 31 sierpnia 2024r. Sąd ustalił, że będą one płatne w skumulowanej kwocie 9.500,-zł (500,-zł x 19 miesięcy), w terminie 6 miesięcy od uprawomocnienia się wyroku. Kwota alimentów należnych za ten czas nie zaspokoi już potrzeb dziecka, które zmuszona była zaspokoić samodzielnie matka dziecka, zaś pozwany będzie miał realną możliwość zaoszczędzić tę kwotę przez 6 miesięcy od uprawomocnienia się wyroku, płacąc jednocześnie bieżące alimenty na bieżące utrzymanie syna, jak tez bieżące alimenty na utrzymanie małoletniej córki.
W pozostałym zakresie, od 01 września 2024r i na bieżąco Sąd zasądził od pozwanego alimenty na rzecz małoletniego powoda w kwocie po 800,- zł miesięcznie – na zaspokojenie potrzeb dziecka od 01 września 2024r. i bieżących - płatne do rąk matki dziecka co 15 każdego miesiąca z góry. W ocenie Sądu ustalenie dnia płatności na 15 każdego miesiąca, nie będzie generowało dodatkowych konfliktów, w razie gdyby wynagrodzenie pozwanego wpłynęło w dniu 10 miesiąca.
Po ustaleniu zakresu obowiązku alimentacyjnego jak w pkt. III wyroku, sąd uznał, że w pozostałym zakresie – ponad zasądzone kwoty - powództwo o alimenty nie zasługiwało na uwzględnienie, bowiem nie uzasadniał tego ani zakres potrzeb dziecka ani możliwości zarobkowych jego ojca, jak też mając na uwadze, że obowiązek alimentacyjny wobec dziecka obciąża oboje rodziców, nie zaś tylko ojca dziecka.
O rygorze natychmiastowej wykonalności co do pkt. III wyroku orzeczono na podstawie art. 333 § 1 pkt. 1 k.p.c. ( w pkt. XI wyroku)
Władza rodzicielska i kontakty z dzieckiem.
H. P. (1) wnosiła w pozwie o pobawienie władzy rodzicielskiej Z. Ł. nad synem. Z. Ł., wnosząc o oddalenie powództwa o ustalenie ojcostwa, nie zakwestionował tego żądania pozwu.
Zgodnie z art. 111 § 1 k.r.o. sąd może pozbawić rodzica władzy rodzicielskiej nad dzieckiem jeśli ta władze nie może być wykonywana z powodu trwałej przeszkody, albo jeśli rodzice nadużywają władzy rodzicielskiej, albo też w sposób rażący zaniedbują swoje obowiązki względem dziecka.
W tej sprawie, do czasu ustalenia ojcostwa władza rodzicielska z formalnego punktu widzenia nie przysługiwała Z. Ł.. Faktycznie jednak od urodzenia małoletniego H., pozwany miał możliwość wykazania swojego zainteresowania synem. To zainteresowanie ograniczyło się do przekazania kilkukrotnie pieniędzy na jego utrzymanie jego matce i wyrażenie woli spotkania do grudnia 2022r. Od grudnia 2022r. Z. Ł. nie wykazywał zainteresowania dzieckiem, nie tylko nie chciał ustalenia jego ojcostwa, ale nawet odmówił udziału w badaniach genetycznych, które mogło potwierdzić lub wykluczyć jego ojcostwo. Pomimo zlecenia komercyjnie badań DNA pozwany nie ujawnił w toku postępowania czy badania były skuteczne i jakie dały wyniki. W toku postępowania H. P. (1) ujawniła, że u małoletniego zdiagnozowano autyzm dziecięcy, co spowodowało konieczność wzmożonej opieki nad nim. Pomimo iż Z. Ł. – przynajmniej jak deklaruje – poświęca bardzo mało czasu na pracę zawodową – nie wykazał żadnego zainteresowania ani zdrowiem dziecka, ani nie zadeklarował pomocy w opiece nad nim.
Od urodzenia dziecka do czasu wydania wyroku w sprawie to H. P. (1) samodzielnie podejmuje decyzje w sprawie syna, zaś Z. Ł. nie wykazuje zainteresowania sytuacją dziecka, jego zdrowiem, rozwojem.
Te okoliczności doprowadziły sąd do wniosku, że Z. Ł. w sposób rażący nie wykonywał obowiązków względem dziecka jak też nawet nie przewiduje obecnie zamiaru realizowania jakichkolwiek obowiązków względem syna i dlatego w pkt. IV wyroku Sąd pozbawił Z. Ł. władzy rodzicielskiej nad jego małoletnim synem H. P. (2) ur. (...) w G.
W tym miejscu może warto przypomnieć, że sąd może przywrócić władzę rodzicielską, jeśli ustaną przyczyny, które były podstawą do jej pozbawienia. A zatem jeśli sytuacja ulegnie zmianie i Z. Ł. będzie chciał nawiązać więź ojcowską ze swoim synem, wykaże zainteresowanie jego sprawami i będzie chciał uczestniczyć w jego życiu, jest możliwe przywrócenie mu władzy rodzicielskiej.
Zgodnie z art. 107 § 2 k.ro. Sąd orzekając o władzy rodzicielskiej ma w zasadzie obowiązek orzekania o kontaktach rodzica nie sprawującego bieżącej pieczy nad dzieckiem, z tymże dzieckiem. Wyjątek od tej zasady stanowi § 3 k.r.o., który wskazuje, że o kontaktach nie orzeka się, na zgody wniosek stron.
W niniejszej sprawie – w samym pozwie – H. P. (1) wnosiła o orzeczenie o kontaktach syna z jego ojcem, ale potem ze względu na postawę pozwanego, wnosiła o nieorzekanie o kontaktach. Z. Ł. z kolei wnosząc o oddalenie powództwa o ustalenie ojcostwa względem małoletniego, także nie wnosił o orzeczenie jego kontaktów z synem.
Z tych względów w pkt. V wyroku Sąd nie orzekał o kontaktach małoletniego H. P. (5) z ojcem Z. Ł. na zgodny wniosek stron.
Koszty procesu.
W związku z tym, ze obie strony (powódka przez całe postępowanie, pozwany przez część tego postępowania) reprezentowane były przez pełnomocników wyznaczonych przez sąd z urzędu, zaś postępowanie dowodowe w sprawie wykazało, że żadna ze strony nie ma możliwości finansowych na zapłatę wynagrodzenia pełnomocników, sąd – w pkt. VI i VII wyroku zasądził wynagrodzenie dla pełnomocników wyznaczonych z urzędu – zarówno dla strony powodowej jak i strony pozwanej od Skarbu Państwa.
Pełnomocnicy złożyli oświadczenie, że koszty zastępstwa procesowego nie zostały uiszczone przez strony w całości ani w części.
Zgodnie z § 2, 3 i 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 roku w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego obejmują: opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz niezbędne i udokumentowane wydatki radcy prawnego ustanowionego z urzędu. Opłatę ustala się w wysokości określonej w rozdziałach 2-5, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej 600 % opłat określonych w rozdziałach 2-5 następuje z uwzględnieniem: nakładu pracy radcy prawnego, w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu; wartości przedmiotu sprawy; wkładu radcy prawnego w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie; stopnia zawiłości sprawy, w szczególności trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. Opłatę, o której mowa w ust. 1 i 2, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług.
Zgodnie z § 10 pkt. 5 cytowanego rozporządzenia opłaty w sprawach z zakresu prawa rodzinnego i opiekuńczego o ustalenie ojcostwa, zaprzeczenie ojcostwa, ustalenie bezskuteczności uznania ojcostwa oraz rozwiązanie przysposobienia wynoszą 480 zł.
Zgodnie z ust. 3 § 10 cytowanego rozporządzenia opłaty określone w ust. 1 pkt 5 obejmują w sprawach o ustalenie ojcostwa również roszczenia majątkowe strony powodowej.
Sąd uwzględnił zawiłość sprawy (wielość żądań, długotrwałość procesu) i nakład pracy pełnomocnika strony powodowej (konieczność dodatkowych wniosków dowodowych, ze względu na odmowę udziału pozwanego w badaniu, wielość terminów rozpraw) i z tych względów zasądził od Skarbu Państwa (Sądu Rejonowego w Toruniu) na rzecz Kancelarii Radcy Prawnego r.p.r. T. D. kwotę 960,- zł (dziewięćset sześćdziesiąt złotych) plus należna stawka podatku VAT tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej powódce z urzędu. Dwukrotność stawki minimalnej wynika, z wskazanych wyżej zawiłości sprawy i nakładu pracy pełnomocnika, reprezentującego stronę powodową przez całe postępowanie (od 16 lutego 2023r. do 10 marca 2025r. (wniosek o uzasadnienie)).
Mając na uwadze, że r.pr. D. T. reprezentowała pozwanego tylko przez pewien czas postępowania od 03 listopada 2023r. do 10 grudnia 2024r. zaś jej nakład pracy był mniejszy niż pełnomocnika strony powodowej (udział w mniejszej ilości rozpraw, mniejsza inicjatywa dowodowa), Sąd zasądził od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Toruniu, na rzecz Kancelarii Radcy Prawnego r.p.r. D. T. kwotę 480,- zł (czterysta osiemdziesiąt złotych) plus należna stawka podatku VAT – czyli opłata w wysokości jednokrotnej stawki minimalnej - tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej pozwanemu z urzędu.
Mając na uwadze udokumentowane przez pełnomocniczkę wydatki na kwotę 29,20 zł (dwadzieścia dziewięć złotych dwadzieścia groszy), sąd zasądził na rzecz pełnomocniczki dodatkowo także tę kwotę tytułem zwrotu wydatków poniesionych w związku z udzieleniem pomocy prawnej z urzędu pozwanemu. Na kwotę 29,20 składają się wydatki na wysyłkę korespondencji (2x 6,80 i 2 x 7,80). W ocenie Sądu koszty pełnomocnictwa substytucyjnego nie stanowią wydatku dodatkowego ponad opłatę minimalną, lecz powinny mieścić się w tej opłacie. Przeciwne założenie powodowałoby, że pełnomocnicy ustanawiając substytucje mogliby omijać przepisy o opłatach minimalnych.
Jak wyżej wskazano, zgodnie z ust. 3 § 10 rozporządzenia opłaty określone w ust. 1 pkt 5 obejmują w sprawach o ustalenie ojcostwa również roszczenia majątkowe strony powodowej. Brak jest zatem podstaw do ustalenia wysokości opłaty za czynności radcy prawnego od wartości przedmiotu sporu w zakresie żądania alimentów. Już tylko na marginesie należy zauważyć, że r.pr. D. T. reprezentowała pozwanego w sprawie, czyli osobę zobowiązaną do płacenia alimentów, co wykluczałoby ustalenie wynagrodzenia od wartości przedmiotu sporu, nawet gdyby reprezentowała pozwanego w sprawie wyłącznie o alimenty.
W pkt.VIII wyroku Sąd nie obciążył pozwanego opłatą sądową, bowiem ma on obowiązek alimentacyjnych obecnie wobec dwojga dzieci i zaległości alimentacyjne wobec małoletniego powoda, które to roszczenia powinien zapłacić w pierwszej kolejności i bez zwłoki, zaś obowiązek uiszczenia opłaty sądowej mógłby narazić go na niezdolność bieżącego realizowania obowiązku alimentacyjnego względem dzieci.
W pkt. IX i X wyroku, Sąd nie obciążył powódki kosztami procesu poniesionymi przez pozwanego, ani nie obciążył pozwanego kosztami procesu poniesionymi przez stronę powodową, korzystając z dyspozycji art. 102 k.p.c. na zasadzie słuszności, bowiem konflikt obu stron doprowadził strony do sądu, zaś postawa H. P. (1) – wpisanie imienia (...) jako imienia dziecka, wątpliwości odnośnie ojcostwa pozwanego, nie tylko wyrażone wobec niego, ale też w Urzędzie Stanu Cywilnego – spowodowały, że pozwany miał prawo do wątpliwości i nie tylko on jest odpowiedzialny za koszty poniesione w tym postępowaniu przez obie strony, choć na nim spoczywa odpowiedzialność za długotrwałość procesu, ze względu na odmówienie udziału w badaniach genetycznych. Z tych względów Sąd uznał, że zasady słuszności przemawiają za tym, żeby każda ze stron pozostała przy swoich kosztach postępowania.
Ewa Stępień
Podmiot udostępniający informację: Sąd Rejonowy w Toruniu
Osoba, która wytworzyła informację: Sędzia Ewa Stępień
Data wytworzenia informacji: